Wiewióreczki Propozycje zabaw sensorycznych

 
Propozycje zabaw z elementami integracji sensorycznej:

Dźwiękowa zabawa w chowanego
Wersja 1
Dziecko, które się ukrywa, dostaje instrument (lub cokolwiek innego, co hałasuje) i wydaje dźwięki, aż zostanie znalezione.

Wersja 2
Dziecko chowa w pokoju jakiś przedmiot i klaszcząc (lub grając na instrumencie) udziela drugiej osobie wskazówek: im bliżej tej rzeczy jest osoba, tym głośniej dziecko gra/klaszcze. Im bardziej się oddala, ty delikatniejsze jest klaskanie. Zagrajcie kilka razy i eksperymentujcie z dźwiękami – zamiast klaskać dziecko może dmuchać w gwizdek lub grać na instrumencie zrobionym z dowolnego przedmiotu.



Zabawy na bosaka
 
Zróbcie sobie spacer boso. Przejdźcie po dywanie i po kafelkach. Możecie rozłożyć ubrania o różnej fakturze, ręczniki, materiały do pakowania, folię bąbelkową lub cokolwiek innego, co mace pod ręką, a po czym się ciekawie chodzi.




Mydlane zabawy – zabawy dotykowe
 
Potrzebne przedmioty: ręcznik, woda, płyn do mycia naczyń lub do kąpieli, ubijaczka do jajek, trzepaczka do piany, gąbki, lejek lub plastikowe kubeczki;

Przebieg zabawy: Zatkajcie zlewozmywak (lub wykonajcie zabawę w misce/wiadrze, nalejcie do niego trochę płynu i dodajcie wody. Ubijajcie wodę, by powstała duża ilość piany. Do wody włóżcie przybory kuchenne. Niech dziecko bawi się nimi wg swojej pomysłowości. Pod miską dobrze jest podłożyć ręcznik.

Rozszerzenie zabawy:
Wykąp dzidziusia - Daj dziecku plastikową lalkę bobasa i myjkę, aby wykąpało dzidziusia. Wykąpać można też inne plastikowe zabawki, np. zwierzęta. Można też urządzić myjnie dla samochodzików.

Pranie – Daj dziecku kilka małych przedmiotów o różnej teksturze, takich jak: chusteczki z materiału, skarpetki lub łapki do garnków. Niech je wypierze, wykręci i powiesi, by wyschły.

Arktyczna zabawa – Zamiast mydła włóżcie do wody kostki lodu. Można też przygotować duży kawałek lodu i udawać, że to góra lodowa.

 
Worek do zgniatania

 
Potrzebne materiały: stara poszewka na poduszkę, duży worek na śmieci lub torba na zakupy; pogniecione gazety, sznurek.

Wypełnijcie starą poszewkę, duży worek na śmieci lub torbę na zakupy pogniecionymi gazetami i mocno zwiążcie. Niech dziecko ściska torbę, siada lub po niej skacze.

Można zrobić kilka takich worków z różnym wypełnieniem (bibuła, wata, liście), aby porównać wrażenia dotykowe po zabawie każdym z nich.

 
Warzywne pieczątki – ćwiczenie pobudzające zmysł smaku
 
Cukinia, seler naciowy, jabłka i pieczarki świetnie nadają się na pieczątki. Z marchewki lub ziemniaka można wyciąć różne kształty, na przykład kwiatek lub gwiazdkę. Do pieczątek można użyć farby, ale też hummusu, przecieru jabłkowego, rozrzedzonego masła orzechowego lub innego produktu, który zainspiruje Twoje dziecko do malowania. Odciskajcie warzywne pieczątki na kartce lb na talerzu. Stworzony wzór może być na tyle ładny (i smaczny), że będzie można na takim talerzu podać jedzenie.

Łapanie i rzucanie – stymulacja zmysłu wzroku
 
Prawidłowe łapanie, rzucanie, odbijanie i kozłowanie piłki wymaga zaangażowania oczu i rąk. Dlatego nazywa się to koordynacją oko-ręka, gdyż nasze zdolności motoryczne muszą współgrać ze wzrokiem.

Zwróć uwagę, że duże i lekkie piłki plażowe łapie się łatwiej niż małe piłki. Piłeczki z pianki też są dość łatwe do schwycenia, bo można je ścisnąć. Z kolei woreczki z grochem nigdzie się nie poturlają.

Jeżeli nie masz pod ręką piłki, wykonajcie ją wspólnie z dzieckiem: zgnieć gazety w kulę i owiń ją taśmą lub ściereczką, żeby utrzymać kształt. Możesz też włożyć kilka woreczków foliowych do jednej torebki, skręcić górę i zawiązać tak, żeby zachowała kształt kuli.

Ta gra może mieć wiele wersji:
  1. Podrzuć piłkę – najpierw nisko, a potem wysoko – i za każdym razem złap ją obiema rękami.
  2. Rzuć piłkę i klaśnij w dłonie (raz, dwa lub trzy razy), zanim złapiesz piłkę.
  3. Zacznij nisko i złap piłkę jedną ręką. Zmieniaj ręce.
  4. Złap piłkę od dołu – niech wpadnie w dłonie złożone w koszyczek.
  5. Złap piłkę od góry – chwyć ją, kiedy zacznie spadać.
  6. Połóż piłkę na grzbiecie dłoni. Podrzuć ją do góry i złap.
  7. Złap piłkę, patrząc jednym okiem. Następnie złap ją z zamkniętymi oczami!
  8. Podrzuć piłkę wysoko do góry, obróć się dookoła i złap piłkę.



Inne propozycje zabaw z butelkami:
- napełnianie butelek piaskiem lub innymi materiałami sypkimi;

 - nadawanie koloru wodzie w butelkach za pomocą farby lub barwników spożywczych;

- przeskakiwanie butelek – w zależności od umiejętności dziecka butelkamoże stać pionowo lub leżeć. Jeśli dziecko z łatwością przeskoczy jedną butelkę, można dodać drugą i tak dalej. Można ustawić tor przeszkód z butelek, które dziecko będzie musiało przeskoczyć w zależności od pomysłu: na dwóch nogach, na jednej, bokiem, tyłem.

-  rzucanie butelkami:
  • Przerzucaj butelkę z ręki do ręki;
  • Podrzucaj butelkę w górę obiema rękami i łap ją;
  • Podrzuć w górę, zaklaszcz i złap butelkę. W nasępnych rundach zklaszcz dwa razy, potem trzy i dalej.
  • Podrzuć butelkę i złap ją ręką dominującą ( dla dzieci praworęcznych będzie to prawa ręka);
  • Podrzuć butelkę w górę i tym razem złap ją drugą ręką (niedominującą);
  • Podrzuć butelkę tak, żeby obróciła się, zanim ją złapiesz;
  • Rzuć butelkę do drugiej osoby.
 
Jeśli bawisz się z dzieckiem, za każdym razem, kiedy druga osoba złapie butelkę, zróbcie krok w tył, zwiększając odległośc między wami. Za każdy razem, kiedy druga osoba nie złapie butelki, zróbcie krok w przód, zmniejszając dystans.
 
 
Ptaki śpiewają, owady brzęczą – zabawa wzmacniająca zmysł słuchu
Zabawa polega na naśladowaniu ptasich śpiewów. Czy potrafisz naśladować gruchanie gołębia albo śpiew kanarka? Jeśli macie taką możliwość wyjdźcie na podwórko przed dom, posłuchajcie śpiewów ptaków – niech dziecko spróbuje zlokalizować źródło dźwięku i znajdzie ptaszka, a potem go naśladuje. Jeśli to niemożliwe, wykorzystajcie nagrania dostępne w internecie.  



Zabawa „Naleśnik” – ćwiczenie normalizujące
układ przedsionkowy i proprioceptywny

 
Przebieg zabawy: Rodzic zawija leżące dziecko (lub dziecko poprzez turlanie zawija się samo) w koc/folię bąbelkową/karimatę (głowa zawsze na zewnątrz) – następnie rodzic wykonuje dociski pleców, pośladków, rąk, nóg z wykorzystaniem własnych rąk/piłek /poduszek. Następnie dziecko poprzez turlanie lub przeciskanie wydostaje się z koca.



Zabawa w kręgle – stymulacja zmysłu propriocepcji
 
Potrzebne materiały: plastikowe butelki o różnej pojemności, woda, piłki różniące się wielkością i wagą;

Przebieg zabawy: Dziecko wraz z rodzicem wypełnia butelki wodą i przenosi każdą z butelek na miejsce zabawy (dziecko uczy się, że do przeniesienia butelek o różnej wadze potrzebuje użyć innej siły). Butelki możemy napełniać też ciepłą lub zimną wodą, aby dziecko miało szansę na różnicowanie temperatury. Następnie z wykorzystaniem dostępnych w domu piłek, gramy w kręgle. Jeśli jest taka możliwość to warto grać różnymi piłkami (mniejszymi- większymi, lżejszymi-cięższymi). Można też w kolejnych rundach zmieniać odległość, z której wykonuje się rzuty - dziecko nauczy się planować własny ruch w zmieniających się okolicznościach. Zachęcamy dziecko, by to ono ustawiało kręgle po rzucie  - umożliwia mu to więcej okazji do zbierania doświadczeń.


Masy plastyczne - ćwiczenie dotykowe i zapachowe


Piankolina - do jej  wykonania potrzebujemy:
• 1 kg mąki ziemniaczanej,
• jedno opakowanie pianki do golenia
• odrobinę płynu do mycia naczyń najlepiej białego lub bezbarwnego


Piasek księżycowy - do jego wykonania  potrzebujemy:
• 8 szklanek mąki
• 2 szklanki oleju lub zamiennie oliwy, oliwy z oliwek, odżywki lub balsamu do ciała
• opcjonalnie troszkę kredy lub farbki
Opcjonalnie można dodać startą kredę bądź farbkę - piasek księżycowy nabierze wtedy odpowiedniego koloru. 


Sztuczny śnieg - do miski wsypujemy sodę i dodajemy piankę mieszając razem wszystkie składniki. W trakcie mieszania dziecko poczuje, że masa jest chłodna. Po zagnieceniu masy wstawiamy nasz śnieg do lodówki na 30 minut.
Do wykonania sztucznego śniegu potrzebujemy:
• 8 opakowań sody oczyszczonej
• jedną piankę do golenia.

Zabawa latarką - wzmacniające zmysł wzroku

Potrzebne przedmioty: dwie latarki, ciemny pokój

Przebieg zabawy: jedna osoba świeci na ścianę, a druga musi oświetlić swoją latarką dokładnie tn sam punkt. Zabawa będzie bardziej emocjonująca, gdy dodamy do niej element pościgu. Dostosujmy jednak tempo zabawy do możliwości dziecka - niech precyzyjnie namierza punkt swoją latarką.

Modyfikacja: Na zmianę próbujcie odgadnąć gdzie znajdują się znane wam przedmioty i namierzajcie je światłem swoich latarek. Możecie też zaproponować trudniejszą wersję poszukiwań, np. "znajdź przedmiot, który zaczyna się na głoskę M". 


Zabawa z makaronem – ćwiczenie dotykowe
 
Potrzebne materiały: farby, ugotowany makaron spaghetti, blaszka do pieczenia, arkusz papieru

Przebieg zabawy: Makaron należy ugotować w wodzie z olejem, aby się nie kleił. Na blaszkę do ciasta wyciskamy farbę. Zadaniem dziecka jest zanurzanie makronu w farbie, a następnie malowaniem makaronem na papierze. Jeżeli dotykanie makaronu sprawia dziecku trudność, zaproponuj dziecku użycie szczypców.

Inny wariant zabawy: napisz na kartce litery, cyfry lub imię dziecka. Niech dziecko zakreśla makaronem napisy.

Pamiętaj o zabezpieczeniu przed bałaganem przestrzeni wokół :)
 
Co to za zapach? – zabawa zapachowa
 
Potrzebne materiały: tacka, opaska na oczy, przedmioty do wąchania, np.:

- łatwiejsze przedmioty: mydło, cytryna, masło orzechowe, pomarańcze, banany,
 - trudniejsze przedmioty: czosnek, pianka do golenia, musztarda, ketchup, ekstrakt z wanilii

Przebieg zabawy: Umieść przedmioty w małych miskach na tacy. Załóż dziecku opaskę na oczy i przyłóż jeden kubeczek do jego nosa. Poproś dziecko, by zgadło co to za przedmiot. Nie zapomnijcie zamienić się rolami :)

Uwaga! Nie przykładajcie przedmiotów zbyt blisko nosa dziecka! Niekóre zapachy mogą być dla niego drażniące. Ostrożnie z cynamonem.


Gniotki – ćwiczenie dotykowe
 
Potrzebne materiały: materiały sypkie (mąka, sól, cukier, ziarna, piasek, kasze), lejek,balony
 
Przygotowanie: Za pomocą lejka należy wypełnić balon materiałami sypkimi. Dobrze jest wypełnić tym samym materiałem po dwa baloniki. Następnie należy zawiązać baloniki, upewniając się, że nie dostało się do nich powietrze. Jeśli dziecko mocno ściska przedmioty i boimy się, że balon pęknie,  można stworzyć dodatkową warstwę z kolejnego balona.
 
Propozycje zabaw:
- memory sensoryczne  - zadaniem dziecka jest odszukanie za pomocą dotyku dwóch balon z takim samym wypełnieniem i nazwanie go.
- malowanie gniotkami – należy zanurzyć gniotka w farbie o malować najlepiej na większym  arkuszu szarego papieru;
- zabawa rytmiczna „Podaj gniotka” – zabawa najlepiej sprawdzi się w kilka osób, które usiądą w kole. Każda z osób ma przed sobą gniotka, którego RYTMICZNIE podaje przed osobę siedzącą po jego prawej stronie.
Nasze Wiewióreczki znają podobną zabawę z woreczkami. Podczas niej powtarzamy rytmicznie słowa „ JA (łapiemy wtedy woreczek przed nami) -SĄSIAD (podajemy woreczek przed osobę po naszej prawej stronie)”. Możemy zrobić kilka takich rund, żeby dziecko zrozumiało zabawę.
 
W wersji kolejnej możemy śpiewać piosenkę:
„Podaj gniotka, podaj go, podaj go, podaj go
Podaj gniotka, podaj go, podaj go”- na melodię piosenki Most londyński wali się
 
Kolejne rundy możemy poprzedzać poleceniami:
- podaj szybko;
- podaj wolno;
- podaj wyżej;
- podaj niżej.
 
Ukryte obrazki – ćwiczenie na przekraczanie linii środkowej
 
Członkowie rodziny tworzą dla siebie tajemnicze obrazki za pomocą białej świeczki lub białej kredki świecowej. Następnie kładziemy kartkę przed dzieckiem, a jego zadaniem jest zamalowanie kartki farbami akwarelowymi, aby ujawnić ukryty rysunek. Należy dopilnować, aby dziecko nie zmieniało ręki, tylko malowało w jedną i drugą stronę, przekraczając linię środkową (czyli linię, która biegnie wzdłuż środka ich ciała).
 





Propozycje ćwiczeń zaczerpnięte z książek: B. Arnwine "Rozpoczynanie terapii integracji sensorycznej", B.Sher "Codzienne gry i zabawy dla dzieci z zaburzeniami pzetwarzania sensorycznego"